परिमोक्ष
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
परिमोक्षः, पुं, (परितो मोक्षः परित्यागः ।) मल- त्यागः । यथा, श्रीभागवते २ । ६ । १० । “पायुर्यमस्य मित्रस्य परिमोक्षस्य नारद ! । हिंसाया निरृतेर्म्मृत्योर्निरयस्य गुदं स्मृतम् ॥” “परिमोक्षस्य मलत्यागस्य । पायुरिन्द्रियं गुदं स्थानम् । निरृतेरलक्ष्म्याः ।” इति तट्टीकायां श्रीधरस्वामी ॥ * ॥ परित्राणम् । यथा, विष्णु- धर्म्मीत्तरे । “सर्व्वाशुभानां परिमोक्षकारि संपूजनं देववरस्य विष्णोः ।” इति तिथ्यादितत्त्वम् ॥ (विमुक्तिः । यथा, महाभारते । १ । २ । १६० । “कर्णस्य परिमोक्षोऽत्र कुण्डलाभ्यां पुरन्दरात् ॥”)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
परिमोक्ष¦ पु॰ परितो मोक्षः।
१ सम्यग्मुक्तौ
३ निर्वाणमोक्षेमाग॰
२ ।
६१
० श्लोके श्रीधरः।
२ मोचने च
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
परिमोक्षः [parimōkṣḥ], 1 Removing, relieving; प्रायो विषाणपरिमोक्ष- लघूत्तमाङ्गान् खड्गांश्चकार नृपतिर्निशितैः क्षुरप्रैः R.9.62 'removing the horns', i. e.. breaking them down.
Liberation, setting free, deliverance.
Emptying, evacuation.
Escape.
Final beatitude (निर्वाण)
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
परिमोक्ष/ परि-मोक्ष m. setting free , liberation , deliverance MBh. R.
परिमोक्ष/ परि-मोक्ष m. removing , relieving Ragh. ix , 62 ( v.l. परि-मोष)
परिमोक्ष/ परि-मोक्ष m. emptying , evacuation BhP.
परिमोक्ष/ परि-मोक्ष m. escape from( abl. or gen. ) MBh.
परिमोक्ष/ परि-मोक्ष m. final beatitude(= निर्-वाण) A.