पातालः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

पातालः, पुं, (पतति जारणाद्यर्थं पारदादिकं यत्र । पत + आलञ् ।) औषधपाकार्थयन्त्र- विशेषः । इति शब्दचन्द्रिका ॥ तत्प्रकारो यथा, वैद्यके । “ऊर्द्ध्वमापस्तले वह्निर्मध्ये तु रससंग्रहः । पातालयन्त्रमेतद्धि शोधयेत् सूतकादिकम् ॥”