पुरुषक
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
पुरुषकम्, क्ली, पुं, (पुरुष एवेति । पुरुष + स्वार्थे कन् ।) घोटकानामूर्द्ध्वस्थितिः । इति त्रिकाण्डशेषः ॥ शीखपा~ओ इति हिन्दीभाषा ॥ (यथा, माघे । ५ । ५६ । “श्रीवृक्षकी पुरुषकोन्नमिताग्रकायः ॥” “पुरुषकोऽश्वानां स्थानकभेदः । यदुक्तम्, -- ‘पश्चिमेनाग्रपादेन भुवि स्थित्वाग्रपादयोः । ऊर्द्ध्वप्रेरणया स्थानमश्वानां पुरुषः स्मृतः ॥’ पुरुष एव पुरुषकस्तेन पुरुषकेण स्थानके- नान्नमित ऊर्द्ध्वावस्थितोऽग्रकायः पूर्ब्बकायो यस्य स तथोक्तः ।” इति तट्टीकायां मल्लिनाथः ॥)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
पुरुषक¦ न॰ पुरुश्र इव कायति कै--क। अश्वानामूर्द्ध्वस्थितौ(शिरपातोला) त्रिका॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
पुरुषक¦ n. (-कं) Rearing as a horse, standing like a man on two feet. E. पुरुष, and कन् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
पुरुषकः [puruṣakḥ] कम् [kam], कम् Standing on two feet like a man, the rearing of a horse; श्रीवृक्षकी पुरुषकोन्नमिताग्रकायः Śi.5.56.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
पुरुषक mfn. ifc. = पुरुष, a man , male Pat.
पुरुषक mn. standing on two feet like a man , the rearing of a horse , prancing S3is3. v , 56.
