पूगः
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
पूगः, पुं, (पूयतेऽनेनेति । पूञ् + “छापूखण्डिभ्यः कित् ।” उणा० । १ । १२३ । इति गन् । स च कित् ।) गुवाकः । समूहः । इत्यमरः ॥ (यथा, महाभारते । ६ । २१ । १४ । “अनन्ततेजा गोविन्दः शत्रुपूगेषु निर्व्यथः । पुरुषः सनातनतमो यतः कृष्णस्ततो जयः ॥”) छन्दः । भावः । कण्टकिवृक्षः । इति शब्द- रत्नावली ॥
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
पूगः [pūgḥ], [पू गन् किच्च; Uṇ.1.121]
A multitude, heap, collection, quantity; केशवः शत्रुपूगहा Mb.5.131.1; घनतां ध्रुवं नयति तेन भवद्गुणपूगपूरितम् (श्रवणं) अतृप्ततया Śi.9.64.
An association, corporation, union; नृपेणाधिकृताः पूगाः Y.2.3; Ms.3.151; सत्रिणः ...... पूगजनसमवायेषु विवादं कुर्युः Kau. A.1.13.
The areca or betelnut-tree. (पूगी also); R.4.44; ताम्बूलवल्लीपरिणद्धपूगाः 6.64;13.17; धृष्यत् पूगवनीघनीकृततलैस्तुङ्गैर्जरच्छाखिभिः (लक्ष्यन्ते) Mv.7.13.
Nature, property, disposition. -गम् Areca-nut, betelnut. -Comp. -कृत a. heaped, collected.
पात्रम् a spitting-pot, spittoon.
a betel-box. -पीठः, -ठम् a spitting-pot. -पुष्पिका betel-nut and flowers given to guests at a marriage ceremony. -फलम् the areca-nut.-वैरम् enmity against many men.