प्रहस्त
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रहस्तः, पुं, (प्रततः प्रसृतो वा हस्तो यत्र ।) विस्तृताङ्गुलिपाणिः । चपेटः । इत्यमरः । २ । ६ । ८४ ॥ रावणसेनापतिविशेषः । यथा, -- “ततो नीलाम्बुदप्रख्यं प्रहस्तो नाम राक्षसः । अब्रवीत् प्राञ्जलिर्व्वाक्यं शूरः सेनापतिस्तदा ॥” इति रामायणे लङ्काकाण्डे ८ सर्गः ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रहस्त पुं।
विस्तृताङ्गुलपाणिः
समानार्थक:चपेट,प्रतल,प्रहस्त
2।6।84।2।3
अङ्गुष्ठे सकनिष्ठे स्याद्वितस्तिर्द्वादशाङ्गुलः। पाणौ चपेटप्रतलप्रहस्ता विस्तृताङ्गुलौ॥
पदार्थ-विभागः : अवयवः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रहस्त¦ पु॰ प्रततो हस्तो यत्र।
१ विस्तृताङ्गुलिपाणौचपेटे अमरः। रावणसैन्याधिपे
२ राक्षसभेदे भा॰ व॰
२७
४ अ॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रहस्त¦ m. (-स्तः)
1. The oped hand with the fingers extended.
2. Name of one of the generals of Ra4vana. E. प्र exchanging, हस्त the hand.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रहस्तः [prahastḥ], 1 The open hand with the fingers extended.
N. of a general of Rāvaṇa.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रहस्त/ प्र-हस्त mfn. long-handed Inscr.
प्रहस्त/ प्र-हस्त m. ( n. Pa1n2. 6-2 , 183 Sch. )the open hand with the fingers extended Ka1tyS3r. Sch.
प्रहस्त/ प्र-हस्त m. N. of a राक्षसMBh. R.
प्रहस्त/ प्र-हस्त m. of a companion of सूर्य-प्रभ(son of चन्द्र-प्रभ, king of शाकल; he had been an असुरbefore) Katha1s.
Purana index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
(I)--a राक्षस who was killed in the लन्का war. भा. IX. १०. १८. [page२-434+ ४४]
(II)--a son of पुष्पोत्कट and विश्रवस्. Br. III. 8. ५५; वा. ७०. ४९.
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
PRAHASTA : A minister of Rāvaṇa.
1) Genealogy. Descending in order from Viṣṇu-- Brahmā--Heti--Vidyutkeśa--Sukeśa--Sumālī-- Prahasta.
The demon Sukesa got of his wife Devavatī three sons named Mālyavān, Sumālī and Mālī. Of these Sumālī got of his wife Ketumatī ten sons named Prahasta, Akampana, Vikaṭa, Kālakāmukha, Dhūmrākṣa, Daṇḍa, Supārśva, Saṁhrāda, Prakvāta and Bhāsakarṇa and four daughters named Vekā, Puṣpotkaṭā, Kaikasi and Kumbhīnasī. Most of the sons were the ministers of Rāvaṇa.
2) Other details.
(i) Prahasta was the chief minister of Rāvaṇa. (Uttara Rāmāyaṇa).
(ii) In the Rāma-Rāvaṇa battle Prahasta fought against Vibhīṣaṇa and was killed by the latter. (Śloka 4, Chapter 286, Vana Parva).
_______________________________
*9th word in left half of page 595 (+offset) in original book.