प्रागभाव
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रागभावः, पुं, (प्राग्वर्त्ती अभावः ।) संसर्गा- भावविशेषः ॥ (यथा, भाषापरिच्छेदे । १२ -- १३ । “अभावस्तु द्विधा संसर्गान्योन्याभावभेदतः । प्रागभावस्तथाध्वंसोऽप्यत्यन्ताभाव एव च ॥ एवं त्रैविध्यमापन्नः संसर्गाभाव इष्यते ॥”) तस्य लक्षणम् । विनाश्यभावत्वम् । इति सिद्धान्तमुक्तावली ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रागभाव¦ पु॰ प्राग्वर्ती अभावः। इह कपाले घटो भविष्य-तीत्यादिप्रतीतिसिद्धे संसर्गाभावभेदे
“प्रागभावस्तथा ध्वं-सोऽप्यत्यन्ताभाव एव च। एवं त्रैविध्यसापन्नः संसर्गाभावइष्यते” भाषा॰। तल्लक्षणन्तु ध्वंसप्रतियोगित्वे सत्यभा-वत्वम्। स च उपादानदेशः एव वर्त्तते नान्यत्र। तस्य चसामान्यधर्मानच्छिन्नप्रतियोगिताकत्वं नास्ति किन्तु तत्त-द्व्यक्तित्वावच्छिन्नप्रतियोगिताकत्वम्। स च प्रतियोगि-जनकः इति न्यायमते। साख्यादिमते भावस्यानागता-वस्थैव प्रागभावपदवाच्येति भेदः।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रागभाव¦ m. (-वः) Antecedent privation, the non-existence of any thing which may yet be. In law, the non-possession of property that may be possessed. E. प्राक् prior, अ negetive and भाव being.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रागभाव/ प्राग्--अभाव m. the not yet existing , non-existence of anything which may yet be Bha1sha1p. Sa1m2khyak. , Comm. etc.
प्रागभाव/ प्राग्--अभाव m. (in law) the non-possession of property that may be possessed W.