प्राशित्र

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

प्राशित्र¦ न॰ यज्ञिये यवमात्रं पिप्पलमात्रं वाऽवत्ते ब्रह्मोद्दे-श्यके भागे शिश्नांशभेदे
“शिश्नात् प्राशित्रावदानम्” कात्या॰

११

१७ ।
“मित्रस्य त्वा चक्षुषा प्रतीक्ष इति प्राशित्रंप्रतीक्षते”

३ ।

२ ।

१५
“प्राशित्रमवदीयमानमाह्रियमाणं चप्राशित्रं ब्रह्मणो भागः यवमात्रं पिप्पलमात्रं वाऽवत्तः” कर्कः
“स यत् प्राशित्रमवद्यति” इत्युपक्रमे। अथास्म{??}[Page4530-b+ 38] स्तेऽभिगोप्ता स एतं भागं प्रतिविदान आस्त यत् प्रा-शित्रं तदस्मै पर्य्याहार्षुस्तत्प्राशीदथ यमस्यै ब्रह्मभावंपर्याहरन्ति तेन भागी स यदतऊर्द्ध्वमसंस्थितं यज्ञस्यतदभिगोपायति तस्माद्वा अस्मै ब्रह्मभागं पर्याहरन्ति” शत॰ ब्रा॰

१ ।

७ ।

४ ।

१८

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

प्राशित्रम् [prāśitram], 1 The portion of oblation partaken by Brahman at a sacrifice.

The vessel in which this oblation is placed. (This vessel is shaped like cow's ear); प्राशित्रमास्ये ग्रसने ग्रहास्तु ते Bhāg.3.13.36.

Anything eatable.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

प्राशित्र/ प्रा n. the portion of हविस्eaten by the ब्रह्मन्at a sacrifice TS. S3Br. S3rS. (640345 -वत्ind. Vait. )

प्राशित्र/ प्रा n. = -हरणBhP.

प्राशित्र/ प्रा n. anything edible W.

Vedic Rituals Hindi

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

प्राशित्र न.
(प्राशिता प्राप्तोऽस्य) ‘इडा’ संज्ञक कृत्य के पहले या बाद में ब्रह्मा द्वारा खाया जाने वाला काटा हुआ भाग; अंगुष्ठ एवं मध्यमा अंगुलि से पुरोडाश से लिया गया भाग; इसका आकार यव के दाने के बराबर अथवा पिप्पल के फल के बराबर होता है, का.श्रौ.सू. 1.3.4०; द्रा.श्रौ.सू. 12.3.8; श्रौ.को. (सं.) 1.217।