प्रेङ्ख
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]Apte
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रेङ्खः [prēṅkhḥ] ङ्खम् [ṅkham], ङ्खम् A swing; also प्रेङ्खेङ्खनम् Swinging; या दोहने$वहनेन मथनोपलेपप्रेङ्खेङ्खनार्भरुदितोक्षणमार्जनादौ Bhāg.1. 44.14.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रेङ्ख/ प्रे mfn. trembling , rocking , swaying , pitching RV. AV.
प्रेङ्ख/ प्रे mfn. a swing , a sort of hammock or swinging-cot Br. S3rS. BhP. Sus3r. ( m. du. the two posts between which a swing moves A1past. ; id. [with नकुलस्य वाम-देवस्य] and sg. [with मरुताम्] N. of सामन्s A1rshBr. ; 641031 ख-फलकn. the board or seat in a swing S3a1n3khS3r. ; 641031.1 खे-ङ्खनn. swinging BhP. )
प्रेङ्ख/ प्रे m. a partic. pace of a horse L.
प्रेङ्ख/ प्रे m. wandering , roaming L.
Vedic Index of Names and Subjects
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Preṅkha, ‘swing,’ is mentioned in the description of the Mahāvrata rite, given in the Kāṭhaka Saṃhitā,[१] the Aitareya Āraṇyaka,[२] the Pañcaviṃśa Brāhmaṇa,[३] and elsewhere.[४] As far as can be judged from the notices available,[५] the swing was made just like a modern swing. See also Pleṅkha.
Vedic Rituals Hindi
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
प्रेङ्ख न.
(+ प्र + इख् + घञ् ‘इदितो नुम्.’, पा. 7.1.58 इति नुमागमः) झूला (होता झूले पर बैठकर महदुक्थ का वाचन करता है), मा.श्रौ.सू. 7.2.7.3; उदुम्बर-काष्ठ से निर्मित एक प्रकार का झूला, जिसकी डोरी मुञ्ज (मूँज) की होती है, आप.श्रौ.सू. 21.1.17.13 (महाव्रत); द्रष्टव्य- ओझा एम., स्वर्ग-सन्देश, जयपुर 1947।