भाण्डीर
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाण्डीरः, पुं, (भण्ड + ईरच् । पृषोदरादित्वात् साधुः ।) वटवृक्षः । इति जटाधरः ॥ व्रज- मण्डलान्तरे षोडशवटवनमध्ये द्वितीयवटवनम् । यथा, -- “सङ्केतवटमादौ तु भाण्डीराख्यं वटं द्बयम् ॥” इति नारायणभट्टकृतव्रजभक्तिविलासः ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाण्डीर¦ पु॰ भण्ड--ईरच् पृषो॰।
१ वटवृक्षे
२ वृन्दावनस्थे
३ वटवनभेदे च जटा॰।
“प्रलम्बो नाम भूत्वाथो वटंभाण्डीरमाश्रितः” हरिवं॰
५५ अ॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाण्डीर¦ m. (-रः) The Indian fig-tree. E. भाण्ड a vessel, ईर् to bring, aff. क; referable perhaps to the legend that describes the infant KRISHN4A, taking his meals under a tree of this kind in the woods of Brin- da4bana.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाण्डीरः [bhāṇḍīrḥ], The Indian fig-tree.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाण्डीर m. N. of a lofty न्यग्-रोधtree on गो-वर्धनin वृन्दा-वनHariv. Gi1t.
भाण्डीर m. of a दानवKatha1s.
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
BHĀṆḌĪRA(M) : An ancient forest. It was in this forest situated in Aṁbāḍi that Śri Kṛṣṇa with his cow- herd chums conducted his childhood exploits. There was a very huge tree of name Bhāṇḍīra in this forest and it was under this great tree that Kṛṣṇa and his friends met daily for their play. This forest is on the northern bank of Gaṅgā in front of Keśighaṭṭa in Vṛndāvana. The Purāṇas proclaim that it was here that Brahmā conducted the marriage of Kṛṣṇa with Rādhā. (Chapter 38, Sabhā Parva, Dākṣiṇātya Pāṭha, M.B.).
_______________________________
*9th word in left half of page 116 (+offset) in original book.
