भाषापाद
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाषापादः, पुं, (भाषायाः पादः ।) चतुष्पाद्ब्य- वहारान्तर्गतप्रथभपादः । तस्य लक्षणं यथा, -- “अर्थवद्धर्म्मसंयुक्तं परिपूर्णमनाकुलम् । साध्यवद्वाचकपदं प्रकृतार्थानुबन्धि च ॥ प्रसिद्धमविरुद्धञ्च निश्चितं साधनक्षमम् । संक्षिप्तं निखिलार्थेञ्च देशकालाविरोधि च ॥ वर्षर्त्तुमासपक्षाहोवेलादेशप्रदेशवत् । स्थानावसथसाध्याख्याजात्याकारवयोयुतम् ॥ साध्यप्रमाणसंख्यावदात्मप्रत्यर्थिनाम च । परात्मपूर्ब्बजानेकराजनामभिरङ्कितम् ॥ क्षमालिङ्गात्मपीडावत्कथिताहर्त्तृदायकम् । यदावेदयते राज्ञे तद्भाषेत्यभिधोयते ॥” इति मिताक्षरायां व्यवहाराध्यायः ॥ अस्य विवरणं भाषाशब्दे द्रष्टव्यम् ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाषापाद¦ पु॰ कर्म॰। चतुष्पादव्यवहारे प्रतिज्ञासूचके वाक्य-रूपे प्रथमेऽंशे पूर्वपक्षशब्दे
४४
०६ पृ॰ दृश्यम्।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाषापाद¦ n. (-दं) The plaint, the charge, the first of the four divisions of a law suit. E. भाषा speech, averment, and पाद quarter, division.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
भाषापाद/ भाषा--पाद m. the plaint or charge (the first of the 4 stages of a lawsuit ; also N. of wk. )