सामग्री पर जाएँ

मनोरमा

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

मनोरमा, स्त्री, (मनोरम + स्त्रियां टाप् ।) गोरोचना । इति राजनिर्घण्टः ॥ बुद्धिशक्ति- विशेषः । तत्पर्य्यायः । तारा २ महाश्रीः ३ ओङ्कारा ४ स्वाहा ५ श्रीः ६ तारिणी ७ जया ८ अनन्ता ९ शिवा १० लोकेश्वरात्मजा ११ खदूरवासिनी १२ भद्रा १३ वैश्या १४ नील- सरस्वती १५ शङ्खिनी १६ महातारा १७ वसुधारा १८ धनन्ददा १९ त्रिलोचना २० लोचना २१ । इति त्रिकाण्डशेषः ॥ (इन्दी- वराख्यविद्याधरस्य कन्या । यथा च मार्क- ण्डेये । ६२ । १३ । “अहमिन्दीवराख्यस्य सुता विद्याधरस्य वै । नाम्ना मनोरमा जाता सुतायां मरुधन्वनः ॥” सप्तसरस्वतीनामेकतमा । यथा, महाभारते । ९ । ३८ । ४ । “मुप्रभा काञ्चनाक्षी च विशाला च मनोरमा । सरस्वती चौघवती सुरेणुर्विमलोदका ॥” तथा च तत्रैव । ९ । ३८ । २४ -- २५ । “उद्दालकेन यजता पूर्ब्बं ध्यात्वा सरस्वती । आजगाम सरित्श्रेष्ठा तं देशमृषिकारणात् ॥ पूज्यमाना मुनिगणैर्व्वल्कलाजिनसंवृतैः । मनोरमेति विख्याता सा हि तैर्मनसाकृता ॥” छन्दोविशेषः । तल्लक्षणमुदाहरणञ्च यथा, छन्दमञ्जर्य्याम् । “नरजगैर्भवेन्मनोरमा ।” “तरणिजातटे विहारिणी व्रजविलासिनी विलासतः । सुररिपोस्तनुः पुनातु वः सुकृतशालिनां मनो- रमा ॥”)

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

मनोरमा/ मनो--रमा f. See. next

मनोरमा/ मनो--रमा f. a beautiful woman L.

मनोरमा/ मनो--रमा f. a kind of pigment ( = गोरोचना) L.

मनोरमा/ मनो--रमा f. a kind of metre Col.

मनोरमा/ मनो--रमा f. N. of an अप्सरस्MBh.

मनोरमा/ मनो--रमा f. of a goddess Buddh.

मनोरमा/ मनो--रमा f. of a गन्धर्वीKa1ran2d2.

मनोरमा/ मनो--रमा f. of a daughter of the विद्या-धरइन्दीवर(wife of स्व-रोचिस्and mother of विजय) Ma1rkP.

मनोरमा/ मनो--रमा f. of various other women Cat.

मनोरमा/ मनो--रमा f. of a river MBh.

मनोरमा/ मनो--रमा f. of various works. Cat.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

(I)--a mind-born mother. M. १७९. २६.
(II)--an Apsarasa. वा. ६९. 6.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

MANORAMĀ I : Wife of Dhruvasandhi King of Kosala. (See under Dhruvasandhi for details).


_______________________________
*8th word in left half of page 481 (+offset) in original book.

MANORAMĀ II : A celestial woman. She was the daughter of Kaśyapa Prajāpati, born of his wife Pradhā. (Śloka 50, Chapter 65, Ādi Parva). She participated in the Janmotsava of Arjuna. (Śloka 62, Chapter 122, Ādi Parva).


_______________________________
*9th word in left half of page 481 (+offset) in original book.

MANORAMĀ III : Once by his spiritual powers the sage Uddālaka brought the river Sarasvatī to his place of yajña and that diversion was then known as Mano- ramā. (Śloka 25, Chapter 38, Śalya Parva).


_______________________________
*10th word in left half of page 481 (+offset) in original book.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=मनोरमा&oldid=434710" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्