महातल
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
महातलम्, क्ली, (महच्च तत्तलञ्चेति ।) पाताल- विशेषः । यथा, शब्दमालायाम् । “अतलं वितलञ्चैव नितलञ्च तलातलम् । महातलञ्च सुतलं सप्तमञ्च रसातलम् ॥” (यथा च श्रीमद्भागवते । २ । १ । २६ । “पातालमेतस्य हि पादमूलं पठन्ति पार्ष्णिप्रपदे रसातलम् । महातलं विश्वसृजोऽथ गुल्फौ तलातलं वै पुरुषस्य जङ्घे ॥”)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
महातल¦ न॰ कर्म॰। अधःस्थेषु पातालेषु मध्ये पञ्चमेपाताले शब्दमा॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
महातल¦ n. (-लं) The fifth in descent of the seven Pa4ta4las or regions under the earth, inhabited by various races of evil beings, as the Na4gas, Asuras, Daityas, &c. E. महा great, and तल depth.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
महातल/ महा--तल n. N. of the 6th of the 7 lower worlds or regions under the earth inhabited by the नागs etc. (See. पाताल) A1run2Up. Pur. etc. ( IW. 431 n. 1 ).
Purana index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
--the ankle of the creator; फलकम्:F1: भा. II. 1. २६; 5. ४१.फलकम्:/F an underworld, where a गण of नागस् by name क्रोधवश live; फलकम्:F2: Ib. V. २४. 7, २९.फलकम्:/F of gravel colour where are the cities of Virocana, the Asura chief and eight others. फलकम्:F3: वा. ५०. १२, ३४-7.फलकम्:/F
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
MAHĀTALA : A section of Pātāla. The descendants of the serpent Kadrū live here. These serpents are many- headed and terrible monsters. Chief among them are Kahaka, Takṣaka, Suṣeṇa, Kāliya and others. All these serpents have long and slender bodies, large hoods and are of very cruel nature. Still they are all afraid of Garuḍa and so live quietly with their families in Mahā- tala. (Devī Bhāgavata, 8th Skandha).
_______________________________
*4th word in right half of page 464 (+offset) in original book.