मालसी
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मालसी, स्त्री, (मल + स्वार्थे अण् । मलं स्यति- नाशयति । सो + डः । ङीप् ।) केशपुष्पवृक्षः । यथा, -- ‘मालसी दुर्गपुष्पी च बालाक्षी केशधारिणी ॥’ इति शब्दचन्द्रिका ॥ रागिणीविशेषः । सा तु मालवरागस्य पत्नी । यथा, -- “धानुषी मालसी रामकिरी च सिन्धुडा तथा । अश्ववारी भैरवी च मालवस्य प्रिया इमाः ॥” इति हारीतः ॥ मतान्तरे मेघरागस्य पत्नी । यथा, -- “ललिता मालसी गौडी नाटी देवकिरी तथा । मेघरागस्य रागिण्यो भवन्तीमाः सुमध्यमाः ॥” तस्याः स्वरूपं यथा, -- “नीलारविन्दस्य दलानि बाला विधारयन्ती तनुदेहयष्टिः । मालूरवृक्षस्य तले निषण्णा शोणा मृदुर्मालसिका प्रदिष्टा ॥” तस्या गानसमयो यथा, -- “इन्द्रोत्थानात् समारभ्य यावद्दुर्गामहोत्सवम् । गेया भवेद्बुधैर्नित्यं मालसी सा मनोहरा ॥” अपि च । “गान्धारी दीपिका चैव कल्याणी पुरवी तथा । अश्ववारी कानडा च गौरी केदारपाहिडा ॥ माधवी मालसी नाटी भूपाली सिन्धुडा तथा । सायाह्ने रागिणीरेताः प्रगायन्ति चतुर्द्दश ॥” इति सङ्गीतदामोदरः ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मालसी¦ स्त्री मालं मलनं जटादिना दुष्टत्वं स्यति सी--कगौरा॰ ङीष्।
१ केशपुष्टिकारके वृक्षे शब्दच॰।
२ रागिणी-भेदे च मङ्गीतदा॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मालसी¦ f. (-सी) A plant, commonly Ke4s4hapusta.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मालसी [mālasī], 1 N. of a plant (केशपुष्ट).
N. of a Rāgiṇī.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मालसी f. id. ib.
मालसी f. a species of plant L.