मुरज
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुरजः, पुं, (मुरात् संवेष्टनात् जायतेऽसौ । मुर + जन + डः ।) मृदङ्गः । इत्यमरः । १ । ७ । ५ ॥ (यथा, रामायणे । २ । ३९ । ४१ । “मुरजपणवमेघघोषवद्- दशरथवेश्म बभूव यत् पुरा । विलपितपरिदेवनाकुलं व्यसनगतं तदभूत् सुदुःखितम् ॥”)
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुरज पुं।
मृदङ्गः
समानार्थक:मृदङ्ग,मुरज
1।7।5।2।2
चतुर्विधमिदं वाद्यं वादित्रातोद्यनामकम्. मृदङ्गा मुरजा भेदास्त्वङ्क्यालिङ्ग्योर्ध्वकास्त्रयः॥
वृत्तिवान् : मृदङ्गवादकः
पदार्थ-विभागः : उपकरणम्,वाद्योपकरणम्
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुरज¦ पु॰ मुरात् वेष्टनात् जायते जन--ड। मृदङ्गे वाद्यभेदेअमरः। स इव बन्धः। मुरजबन्धः। चित्रासङ्कारभेदे।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुरज¦ m. (-जः)
1. A small drum, a tabor.
2. A stanza the letters of which can be arranged in the form of a drum. f. (-जा)
1. The wife of KUVE4RA.
2. A large drum. E. मुर encircling, with wood, &c. ज born, made.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुरजः [murajḥ], [मुरात् वेष्टनात् जायते जन्-ड]
A kind of drum or tabor; सानन्दं नन्दिहस्ताहतमुरजरव &c. Māl.1.1; संगीताय प्रहतमुरजाः Me.66,58; M.1.22; Ku.6.4.
A stanza artificially arranged in the form of a drum; also called मुरजबन्ध, see K. P.9 ad loc. -Comp. -फलः the jackfruit tree.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुरज m. (fr. मुर+ ज?)a kind of , drum , tambourine( ifc. f( आ). ) MBh. Ka1v. etc.
मुरज m. a श्लोकartificially arranged in the form of a drum Sa1h. (also -बन्धKpr. )
