मुस्तक
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुस्तकः, पुं क्ली, (मुस्त + स्वार्थे कन् ।) तृणमूल- विशेषः । मुता इति भाषा । तत्पर्य्यायः । कुरुबिन्दः २ मेघनामा ३ मुस्ता ४ । इत्यमरः । २ । ४ । १५९ ॥ मुस्तः ५ राजकसेरुः ६ । इति हारावली ॥ मेघाख्यम् ७ गाङ्गेयम् ८ भद्र- मुस्तकम् ९ । इति रत्नमाला ॥ अभ्रनामकः १० श्रीभद्रा ११ भद्रकः १२ भद्रा १३ । इति शब्द- रत्नावली ॥ अस्य गुणाः । तिक्तत्वम् । कटु- त्वम् । वायुनाशित्वम् । ग्राहित्वम् । दीपनत्वञ्च । इति राजवल्लभः ॥ अपि च । “मुस्तकं न स्त्रियां मुस्तं त्रिषु वारिदनामकः । कुरुबिन्दश्च स ख्यातोऽपरः कोरकसेरुकः ॥ भद्रमुस्तश्च गुन्द्रा च तथा नागरमुस्तकः । मुस्तं कटु हिमं ग्राहि तिक्तं दीपनपाचनम् ॥ कषायं कफपित्तासतृड्ज्वरारुचिजन्तुहृत् । अनूपदेशे यज्जातं मुस्तकं तत् प्रशस्यते । तत्रापि मुनिभिः प्रोक्तं वरं नागरमुस्तकम् ॥” इति भावप्रकाशः ॥
मुस्तकः, पुं, (मुस्तयति संहतीकरोति रुधिर- मिति । मुस्त + कः । ततः संज्ञायां कन् ।) स्थावरविषभेदः । इति हेमचन्द्रः । २ । २५६ ॥ (यथा, सुश्रुते कल्पस्थाने । २ । “चत्वारिवत्सनाभानि मुस्तके द्वे प्रकीर्त्तिते ॥”)
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुस्तक पुं-नपुं।
मुस्ता
समानार्थक:कुरुविन्द,मेघनामन्,मुस्ता,मुस्तक,पिठर
2।4।159।2।4
गोलोमी शतवीर्या च गण्डाली शकुलाक्षका। कुरुविन्दो मेघनामा मुस्ता मुस्तकमस्त्रियाम्.।
: नागमुस्ता, मुस्ताभेदः
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, अचलसजीवः, तृणम्
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुस्तक¦ mn. (-कः-कं)
1. A fragrant grass, (Cyperus rotundus.)
2. A sort of poison. E. मुस्त to accumulate, ण्वुल् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुस्तकः [mustakḥ] कम् [kam] का [kā], कम् का See मुस्तः.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
मुस्तक mfn. = मुस्त, Cyperus Rotundus Var. Sus3r. Bhpr.
मुस्तक m. a partic. vegetable poison L.
