रोमश
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रोमशः, पुं, (रोमाणि सन्त्यस्येति । रोमन् + “लोमादिपामादिपिच्छादिभ्यः शनेलचः ।” ५ । २ । १०० । इति शः ।) मेषः । इति हेम- चन्द्रः ॥ पिण्डालुः । कुम्भी । शूकरः । इति राजनिर्घण्टः ॥ (ऋषिविशेषः । यथा, भागवते । ६ । १५ । १४ । “रोमशश्च्यवनो दत्त आसुरिः सपतञ्जलिः ॥” अस्य ऋषेरेकलोमपतने एकेन्द्रपातो भवेत् एवं सर्व्वलोमपतनकालस्तस्य परमायुः । एतादृशो- ऽप्यसौ जीवामि वा कियन्ति दिनानीति चिन्त- यन् निवस्तुं गृहं न निर्म्ममे केवलं वर्षासु धारा- पातनिवृत्तये मस्तकविन्यस्तकटस्तपश्चरति । विशेवविवरणमस्य ब्रह्मवैवर्त्ते श्रीकृष्णजन्मखण्डे द्रष्टव्यम् ॥ क्ली, उपस्थम् । यथा, ऋग्वेदे । १० । ८६ । १६ । “सेदीशे यस्य रोमशं निषेदुषो विजृम्भते विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥” “निषेदुषः शयानस्य रोमशमुपस्थं विजृम्भते विवृतं भवति ।” इति तद्भाष्ये सायणः ॥) अतिशयलोमविशिष्टे, त्रि ॥ (यथा, मनुः । ३ । ७ । “हीनक्रियं निष्पुरुषं निश्छन्दो रोमशार्शसम् ॥”)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रोमश¦ त्रि॰ रोमाणि सन्त्यस्य श।
१ प्रचुररोमयुक्ते
२ मेषेपुंस्त्री॰ हेमच॰ स्त्रियां ङीष्।
३ पिण्डालौ
४ शूकरेपुंस्त्री स्त्रियां ङीष्।
५ कुम्भ्याञ्च पु॰ (पाना) राजनि॰। [Page4815-b+ 38]
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रोमश¦ mfn. (-शः-शा-शं) Hairy, woolly. m. (-शः)
1. A ram, a sheep.
2. A hog, a boar. E. रोमन् hair, and श aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रोमश [rōmaśa], a. [रोमाणि सन्त्यस्य श]
Hairy, shaggy, woolly.
Applied to a faulty pronunciation of vowels.
शः A sheep, ram.
A hog, boar. -शी A squirrel.-शम् The pudenda; न सेशे यस्य रोमशम् Rv.1.86.17.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रोमश mf( आ)n. (See. लोमश)having thick hair or wool or bristles , hairy , shaggy RV. etc.
रोमश mf( आ)n. applied to a faulty pronunciation of vowels Pat.
रोमश m. a sheep , ram L.
रोमश m. a hog , boar L.
रोमश m. N. of two plants(= कम्भीand पिण्डा-लु) L.
रोमश m. = दुल्लल(?) L.
रोमश m. N. of a ऋषिBhP.
रोमश m. of an astronomer(See. -सिद्धा-न्त)
रोमश m. another plant(= दग्धा) L.
रोमश m. N. of the reputed authoress of RV. i , 126 , 7 RAnukr.
रोमश n. the pudenda RV. x , 86 , 16.
Purana index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
(I)--a siddha. भा. VI. १५. १४.
(II)--a विद्याधर chief in वेणुमन्त hill. वा. ३९. ३८.
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Romaśa : m. (pl.): Name of a people.
Mentioned by Duryodhana along with Śakas, Tukhāras and others who brought as tribute for the Rājasūya an arbuda of horses of high breed and going long distances and also a padma of gold to be counted by crores; even then they were stopped at the gate and were not allowed to enter (…romaśāḥ…/mahāgamān dūragamān gaṇitān arbudaṁ hayān// koṭiśaś caiva bahuśaḥ suvarṇaṁ padmasaṁmitam/balim ādāya vividhaṁ dvāri tiṣṭhanti vāritāḥ//) 2. 47. 26-27 (Are these Romans ? See Romā Cul. Ind. Vol. II. p. 559 and Roman above).
_______________________________
*1st word in left half of page p854_mci (+offset) in original book.
Mahabharata Cultural Index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Romaśa : m. (pl.): Name of a people.
Mentioned by Duryodhana along with Śakas, Tukhāras and others who brought as tribute for the Rājasūya an arbuda of horses of high breed and going long distances and also a padma of gold to be counted by crores; even then they were stopped at the gate and were not allowed to enter (…romaśāḥ…/mahāgamān dūragamān gaṇitān arbudaṁ hayān// koṭiśaś caiva bahuśaḥ suvarṇaṁ padmasaṁmitam/balim ādāya vividhaṁ dvāri tiṣṭhanti vāritāḥ//) 2. 47. 26-27 (Are these Romans ? See Romā Cul. Ind. Vol. II. p. 559 and Roman above).
_______________________________
*1st word in left half of page p854_mci (+offset) in original book.