रौच्य
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रौच्यः, पुं, (रुचेरपत्यमिति । रुचि + ष्यण् ।) मनुविशेषः । यथा, -- “रौच्यादयस्तथान्येऽपि मनवः संप्रकीर्त्तिताः । रुचेः प्रजापतेः पुत्त्रो रौच्यो नाम भविष्यति ॥” इति मात्स्ये ९ अध्यायः ॥ तन्मन्वन्तरे देवादयो यथा, -- “त्रयोदशस्य पर्य्याये ये रौच्यस्य मनोः सुराः । सप्तर्षींश्च नृपांश्चैव वदतो मे निशामय ॥ सुपर्व्वाणः सुरास्तत्र सुकर्म्माणस्तथापरे । सुशर्म्माणस्तथा ह्येते समस्ता मुनिसत्तम ॥ महाबलो महाबीर्य्यस्तेषामिन्द्रो दिवस्पतिः । भविष्यत्यथ सप्तर्षीन् गदतो मे निशामय ॥ धृतिमानव्ययश्चैव तत्त्वदर्त्ती निरुत्सुकः । निर्म्मोहः सुतपाश्चान्यो निष्मकम्पश्च सप्तमः ॥ चित्रसेनो विचित्रश्च नयकृन्निर्भयो दृढः । सुनेत्रः क्षत्त्रबुद्धिश्च सुरतश्चैव तत्सुताः ॥” इति मार्कण्डेयपुराणम् ॥ अन्यद्विवरणं रुचिशब्दे द्रष्टव्यम् ॥ * ॥ विल्व- काष्ठदण्डः । तत्पर्य्यायः । वैल्वः २ । इति हेम- चन्द्रः ॥ (क्ली, रौच्यस्येदमिति । अण् । मन्वन्तर- विशेषः । यथा, मार्कण्डेये । १०० । ३९ । “ज्ञातिश्रेष्ठो गुणैर्युक्तो दक्षसावर्णिके श्रुते । निशातयत्यरिबलं रौच्यं श्रुत्वा नरोत्तमः ॥”)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रौच्य¦ पु॰। त्रयोदशे मनुभेदे मत्स्यपु॰
९ अ॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रौच्य¦ m. (-च्यः)
1. An ascetic with a staff of Bilwa-wood.
2. The thirteenth Manu.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रौच्यः [raucyḥ], 1 A staff of Bilva wood.
An ascetic with a Bilva staff.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
रौच्य m. (fr. रुच्य= बिल्व)a staff of बिल्वwood L.
रौच्य m. an ascetic with a staff of -B बिल्व-wwood W.
रौच्य m. (fr. रुचि)N. of the 13th (9th) मनुHariv. Pur.
रौच्य mfn. belonging to मनुरौच्यMa1rkP.
Purana index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
(I)--see Manu (s.v.). Br. II. ३६. 4; IV. 1. ९५.
(II)--a son of Ruci, a प्रजापति of the Vaivas- vata epoch; फलकम्:F1: Br. IV. 1. ५०.फलकम्:/F the ninth Manu. फलकम्:F2: M. 9. ३५; वा. १००. ५४.फलकम्:/F