वप्रः
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
वप्रः, पुं, (वपति बीजमिति । वप् + रन् ।) तातः । इति मेदिनी । रे, ८२ ॥ प्राकारः । इति विश्वः ॥ प्रजापतिः । इति संक्षिप्तसारो- णादिवृत्तिः ॥
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
वप्रः [vaprḥ] प्रम् [pram], प्रम् [उप्यते अत्र वप्-रन् Un.2.27]
A rampart, earth-work, mud-wall; वेलावप्रवलयाम् (उर्वीम्) R.1.3; द्वितीयामिव मामत्र वप्रमालम्ब्य तिष्ठत Śiva B.
A bank or mound of any kind (against which bulls and elephants butt); शृङ्गाग्रलग्नाम्बुदवप्रपङ्कः R.13.47; see वप्रक्रीडा below.
The slope or declivity of a hill or rocky place; बृहच्छिलावप्रघनेन वक्षसा Ki.14.4.
A summit, peak, table-land on a mountain; तीव्रं महाव्रतमिवात्र चरन्ति वप्राः Śi.4.58;3.37; Ki.5.36;6.8.
The bank of a river, side, shore, bank in general; ध्वनयः प्रतेनुरनुवप्रमपाम् Ki.6. 4;7.11;17.58.
The foundation of a building.
The gate of a fortified town.
A ditch.
The circumference of a sphere.
A field in general; विकासि वप्राम्भसि गन्धसूचितम् Ki.4.26.
The butting of an elephant or bull.
Dust.
A multitude, a heap; L. D .B.
प्रः A father.
A Prajāpati.
प्रम् Lead.
Gold; L. D. B.
प्रा A flat bank of earth.
Garden-bed. -Comp. -अभिघातः butting against the bank or side (as of a hill, river &c.); वप्राभिघातपरि- मण्डलितोरुदेहः Ki.5.42; cf. तटाघात. -अवनी cultivated land. -क्रिया, -क्रीडा the palyful butting of an elephant (or bull) against a bank or mound; वप्रक्रियामृक्षवतस्तटेषु R.5.44; वप्रक्रीडापरिणतगजप्रेक्षणीयं ददर्श Me.2. -क्षेत्रफलम् the circumference of a sphere.