सामग्री पर जाएँ

वागीश

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

वागीशः, पुं, (वाचां ईशः ।) बृहस्पतिः । इति शब्द- रत्नावली ॥ (यथा, बृहत्संहितायाम् । १७ । २७ । “अयं विशेषोऽभिहितो हतानां कुजज्ञवागीशसितासितानाम् ॥” ब्रह्मा । यथा, कुमारे । २ । ३ । “वागीशं वाग्भिरर्थ्याभिः प्रणिपत्योपतस्थिरे ॥”)

वागीशः, त्रि, (वाचामीशः ।) वाक्पतिः । सुष्ठुवक्ता इति यावत् । इत्यमरः ॥ (यथा, महाभारते । १० । ७ । ४१ । “नित्यानन्दप्रमुदिता वागीशा वीतमत्सराः ॥”)

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

वागीश पुं।

पटुवचनम्

समानार्थक:वागीश,वाक्पति

3।1।35।1।4

वदो वदावदो वक्ता वागीशो वाक्पतिस्समौ। वाचोयुक्तिपटुर्वाग्मी वावदूकोऽतिवक्तरि॥

पदार्थ-विभागः : , गुणः, शब्दः

वाचस्पत्यम्

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

वागीश¦ पु॰ वाचामोशः।

१ वृहस्पतौ
“वागीशाद्याः सु-मनस” इति न्यायमाला।

२ सरस्वत्यां स्त्री
“वागीशाहृदये यस्य” इति भाग॰ टीकोपक्रमे श्रीधरः।

३ पुष्यर्क्षे च

शब्दसागरः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

वागीश¦ mfn. (-शः-शा-शं) Eloquent, well spoken. m. (-शः)
1. An author, an orator, a poet, &c.
2. BRAHMA
4. E. वाक् speech, ईश master.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

वागीश/ वाग्--ईश mfn. one who is a master of language , eloquent , an orator , author , poet etc. (frequently at the end of names of scholars) MBh. Ka1v.

वागीश/ वाग्--ईश mfn. N. of बृहस्-पतिor the planet Jupiter VarBr2S.

वागीश/ वाग्--ईश mfn. of ब्रह्माKum. BhP.

वागीश/ वाग्--ईश mfn. (also with भट्टा-चार्य)N. of various authors Cat.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

--also वागधीश and वाक्पति; God of learning. M. २२. ७९; २३. ३३, ४६.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=वागीश&oldid=436965" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्