सामग्री पर जाएँ

विपर्य्यास

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

विपर्य्यासः, पुं, (वि + परि + अस + घञ् ।) विप- र्य्ययः । इत्यमरः ॥ (यथा, उत्तरचरिते । २ । “पुरा यत्र स्रोतः पुलिनमधुना तत्र सरितां विपर्य्यासं यातो घनविरलभावः क्षितिरुहाम् । बहोर्द्दृष्टं कालादपरमिव मन्ये वनमिदं निवेशः शैलानां तदिदमिति बुद्धिं द्रढयति ॥” अप्रमात्मकबुद्धिभेदः । यथा, भाषापरिच्छेदे । “तच्छून्ये तन्मतिर्यास्यादप्रमा सा निरूपिता । तत्प्रपञ्चो विपर्य्यासः संशयोऽपि प्रकीर्त्तितः । आद्यो देहे ह्यात्मबुद्धिः शङ्खादौ पीतता- मतिः ॥” “आद्यो विपर्य्यासः ।” इति मुक्तावली ॥)

वाचस्पत्यम्

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

विपर्य्यास¦ पु॰ वि + परि + अस--घञ्।

१ वैपरीत्ये

२ व्यति-क्रमे

३ उत्क्षेपे च।

४ विपर्य्यये भ्रान्तौ च।

शब्दसागरः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

विपर्य्यास¦ m. (-सः)
1. Contrariety, opposition.
2. Reverse.
3. Investing imaginary things with real attributes, imagining what is unreal or false to be real or true. E. वि and परि, before अस् to be, aff. घञ्।

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=विपर्य्यास&oldid=263309" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्