विप्रलाप
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विप्रलापः, पुं, (वि + प्र + लप + घञ् ।) विरो- धोक्तिः । इत्यमरः ॥ परवचनविरोधिवचनं विप्रलापः । अन्योन्यविवदनमिति यावत् । यथा एको ब्रूते आगता कल्याणीति अन्यो ब्रूते नहीति । तथाभ्युदाजहार सर्व्वानन्दः । “एकः स्रवन्मधुसरोजमवैति वक्त्र- मन्यः सुधाकिरणबिम्बमदो मृगाक्ष्याः । यूनोर्म्मुहुर्व्विवदतोर्व्वदने बभूवुः सिद्धान्तवन्मधुशराजिगतागतानि ॥” विरुद्धः प्रलापो विप्रलापः घञ् । विरोधे उक्तिर्वचनं विरोधोक्तिः । इति भरतः ॥ (यथा, महाभारते । ६ । ८२ । २५ । “स धर्म्मराजस्य वचो निशम्य रूक्षाक्षरं विप्रलापापविद्धम् ॥”) अनर्थकवाक्यम् । इति हेमचन्द्रः ॥ (यथा, महाभारते । ३ । ५ । २१ । “सत्यं श्रेयः पाण्डव विप्रलापं तुल्यञ्चान्नं सह भोज्यं सहायैः ॥”)
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विप्रलाप पुं।
अन्योन्यविरुद्धवचनम्
समानार्थक:विप्रलाप,विरोधोक्ति,अबद्ध,अनर्थक
1।6।16।2।1
अनुलापो मुहुर्भाषा विलापः परिदेवनम्. विप्रलापो विरोधोक्तिः संलापो भाषणं मिथः॥
पदार्थ-विभागः : , गुणः, शब्दः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विप्रलाप¦ पु॰ वि + प्र + लप--घञ्।
१ विरोधोक्तौ परस्परविरु-द्धार्थककने अमरः।
२ अनर्थकवाक्ये हेमच॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विप्रलाप¦ m. (-पः)
1. Quarrel, wrankling, mutual contradiction.
2. Idle or unmeaning discourse, nonsense.
3. Infraction of a promise. E. वि and प्र implying contradiction or reciprocity, and लाप talk. [Page664-a+ 60]
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विप्रलापः [vipralāpḥ], 1 Idle or unmeaning talk, prattle, gibberish, nonsense.
Mutual contradiction, contradictory statement; P.I.3.5.
A dispute, wrangling.
Violation of one's promise, breaking one's word.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विप्रलाप/ वि--प्रलाप mfn. (for 2. See. under वि-प्र-लप्)free from mere chatter (as truth) MBh.
विप्रलाप/ वि-प्र-लाप m. (for 1. See. p. 951 , col. 2) discussion , explanation MBh.
विप्रलाप/ वि-प्र-लाप m. talking idly , prattle Sus3r.
विप्रलाप/ वि-प्र-लाप m. mutual contradiction Pa1n2. 1-3 , 50
विप्रलाप/ वि-प्र-लाप m. breaking of a promise or engagement , deception L.