विरेक
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विरेकः, पुं, (वि + रिच् + घञ् ।) मलभेदः । तत्पर्य्यायः । रेचनम् २ रेकः ३ रेचना ४ विरे- चनम् ५ । इति शब्दरत्नावली ॥ प्रस्कन्दनम् ६ । इति रत्नमाला ॥ (यथा, वैद्यके । “धूमात्युष्णशिरो विरेकवमनस्वेदोपनाहा- दिकं पानाहारविहारभेषजमिदं श्लेष्माणमुग्रं जयेत् ॥” अस्य योग्यायोग्या यथा, -- “बालवृद्धकृशक्षीणपीनसार्त्तभयार्द्दिताः । रूक्षशोषतृषायुक्ता गर्भिणी च नवज्वरी ॥ अधो गच्छति यस्यासृक्सूतिकातङ्करोगिणी । नैते विरेकयोग्याः स्युरन्येषाञ्च बलाबलम् ॥ नवज्वरे च ये योगा भेदकाः परिकीर्त्तिताः । ते तथैव प्रयोक्तव्या वीक्ष्य देहमलादिकम् ॥” इति वैद्यकरसेन्द्रसारसंग्रहे विरेकाधिकारे ॥)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विरेक¦ पु॰ वि + रिच--घञ्।
१ मलादेरधोनिःसरणे, शब्दर॰।
२ अतिरेके च। [Page4918-b+ 38]
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विरेक¦ m. (-कः)
1. Purging, evacuation by stool.
2. A purgative. E. वि before रिच् to purge, aff. घञ् |
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विरेकः [virēkḥ], 1 Evacuation of the bowels, purging.
A purgative.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
विरेक/ वि-रेक m. purging , evacuation of the bowels Sus3r.
विरेक/ वि-रेक m. making the head clear Car.
विरेक/ वि-रेक m. a purgative , cathartic Sus3r.
विरेक/ वि-रेक etc. See. under वि-रिच्.