विवृत्त

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

विवृत्तम्, त्रि, (वि + वृत् + क्तः ।) चलितम् । यथा, -- “विवृत्तपार्श्वं रुचिराङ्गहावं समुद्वहच्चारु नितम्बरम्यम् । आमन्द्रमन्थध्वनिदत्ततालं गोपाङ्गनानृत्यमनन्दयत्तम् ॥” इति भट्टिः ॥ विवृत्तं तिर्य्यक्चलितं पार्श्वं यत्र । इति तट्टीका ॥

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

विवृत्त¦ mfn. (-त्तः-त्ता-त्तं) Turned or twisted round, whirling, revolving, rolling. E. वि before वृत् to be, क्त aff.

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

विवृत्त [vivṛtta], p. p.

Turned round.

Turning round, revolving, rolling, whirling; निहितविवृत्तलोचनेन Ki.7.34.-Comp. -अक्षः a cock.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

विवृत्त/ वि-वृत्त mfn. turned or twisted round etc.

विवृत्त/ वि-वृत्त mfn. whirling round , flying in different directions (as a thunderbolt) RV.

विवृत्त/ वि-वृत्त mfn. opened(See. comp. )

विवृत्त/ वि-वृत्त mfn. uncovered , shown , displayed Lalit.

विवृत्त/ वि-वृत्त m. a cock L. (See. विवृता-क्ष)

Purana index

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

--by the passage of time क्षेत्रज्ञ becomes विवृत्त by a single reason; it is likened to a light of Khadyota in extreme darkness; he returns from अव्यक्त; he is a शरीरि and a महान्। वा. ५९. ७०-2.