वेदमातृ
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
वेदमाता, [ऋ] स्त्री, (वेदानां माता ।) गायत्त्री । यथा, -- “योऽधीतेऽहन्यहन्येतां सावित्रीं वेदमातरम् । विज्ञायार्थं ब्रह्मचारी स याति परमां गतिम् ॥ गायत्त्रीं वेदजननीं गायत्त्रीं लोकपावनीम् । न गायत्त्र्याः परं जप्यं एतद्बिज्ञाय मुच्यते ॥” इति कौर्म्मे उपविभागे १३ अध्यायः ॥ * ॥ दुर्गा । यथा, -- “ब्रह्मिष्ठा वेदमातृत्वाद्गायत्त्री चरणाग्रजा । वेदेषु चरते यत्नात्तेन सा ब्रह्मचारिणी ॥” इति देवीपुराणे ४५ अध्यायः ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
वेदमातृ¦ स्त्री
६ त॰ गायत्र्यां मन्त्रभेदे तस्याः स्वमात्रपाठेन वेदरक्षकत्वात्तथात्वम्।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
वेदमातृ¦ f. (-ता) The mystical prayer or Ga4yatri4, personified as the mother or source of the Ve4das. E. वेद, and मातृ mother.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
वेदमातृ/ वेद--मातृ f. " mother of the -V वेद" , N. of सरस्वतीand सावित्रीand गायत्रीTA1r. MBh. etc.