व्यावृत्त
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
व्यावृत्तः, त्रि, (वि + आ + वृत् + क्तः ।) वृतः । यथा । वृते तु बृत्तव्यावृत्तौ । इति हेमचन्द्रः ॥ आवृतश्च ॥ (प्रतिनिवृत्तः । यथा, रघुः । १ । २७ । “व्यवृत्ता यत्परस्वेभ्यः श्रुतौ तस्करता स्थिता ॥”
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
व्यावृत्त वि।
कृतावरणः
समानार्थक:वृत,वृत्त,व्यावृत्त
3।1।92।1।3
वृत्ते तु वृत्तव्यावृत्तौ संयोजित उपाहितः। प्राप्यं गम्यं समासाद्यं स्यन्नं रीणं स्नुतं स्रुतम्.।
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, मनुष्यः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
व्यावृत्त¦ त्रि॰ वि + आ + वृत--क्त।
१ वृते हेमच॰
२ निवृत्तेच
“व्यावृत्तगतिरुद्याने” कुमारः।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
व्यावृत्त¦ mfn. (-त्तः-त्ता-त्तं)
1. Chosen, appointed.
2. Encompassed, surrounded.
3. Fenced, screened.
4. Removed, uncovered.
5. Excepted, excluded.
6. Praised, hymned.
7. Rolled backwards.
8. Revolved. E. वि and आङ् before वृत् to be, &c., aff. क्त |
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
व्यावृत्त [vyāvṛtta], p. p.
Turned away from, withdrawn from; व्यावृत्ता यत्परस्वेभ्यः श्रुतौ तस्करता स्थिता R.1.27; V. 1.8.
Separated from, singled out.
(a) Excluded, set aside; different from; अयमर्थो$स्माद् व्यावृत्तः Tarka K. (b) Not being found or existing in, absent from (frequently used in phil. in this sense); धूमो जलह्रदादे- र्व्यावृत्तः Tarka K.; Mu.5.1.
Revolved, turned round.
Encompassed, surrounded.
Desisting, ceased from; व्यावृत्तगतिरुद्याने कुसुमस्तेयसाध्वसात् Ku.2.35.
Split asunder.
Changed; जगाम दक्षिणं मार्गं सोमो व्यावृत्तलक्षणः Mb.12.141.15. -Comp. -गति a. desisting from any course of action.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. turned away from , freed from , rid of( instr. abl. , or comp. ) AV. MaitrS. Ka1lid. etc.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. split asunder , opened Hariv. Sus3r.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. ( ifc. )different from Kap.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. averted R. Katha1s.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. distorted Shad2vBr.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. turned back , returned from( abl. ) Campak.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. ( ifc. )incompatible or inconsistent with Bha1sha1p.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. thoroughly liberated or emancipated (as the soul) Kap.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. ceased , disappeared , gone Kum.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. " chosen " or " fenced "(= वृत) L.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. excepted , excluded W.
व्यावृत्त/ व्य्-आवृत्त mfn. praised , hymned (?) ib.
