शयालु

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

शयालुः, त्रि, (शयनशीलः । शी + “शोङो ग्रहणं कर्त्तव्यम् ।” ३ । २ । १५८ । इत्यस्य वार्त्तिकोक्त्या आलुच् ।) निद्रालुः । इत्यमरः ॥ (यथा, माघे । २ । ८० । “उपायमास्थितस्यापि नश्यन्त्यर्थाः प्रमाद्यतः । हन्ति नोपशयस्थोऽपि शयालुर्मृगयुर्मृगान् ॥”)

शयालुः, पुं, (शी + आलुच् ।) अजगरः । कुकरः । इति हारावली ॥

अमरकोशः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

शयालु वि।

निद्राशीलः

समानार्थक:स्वप्नज्,शयालु,निद्रालु

3।1।33।1।2

स्वप्नक्शयालुर्निद्रालुर्निद्राणशयितौ समौ। पराङ्मुखः पराचीनः स्यादवाङप्यधोमुखः॥

वैशिष्ट्यवत् : निद्रा

पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, मनुष्यः

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

शयालु¦ त्रि॰ शी--आलुच्। निद्राशीले अमरः।

२ अजगरे,

३ कुक्कुरे च पु॰ हारा॰।

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

शयालु¦ mfn. (-लुः-लुः-लु) Sleepy, slothful, sluggish. m. (-लुः)
1. A kind of snake, the Boa.
2. A dog.
3. A jackal. E. शी to sleep, आलुच् aff, implying disposition or habit.

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

शयालु [śayālu], a. [शी-आलुच्] Sleepy, slothful; हन्ति नोप- शयस्थो$पि शयालुर्मृगयुर्मृगान् Śi.2.8.

लुः A kind of snake, the boa-constrictor.

A dog.

A jackal.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

शयालु mfn. sleepy , inclined to sleep , sluggish slothful Pan5car. S3is3.

शयालु m. a dog L.

शयालु m. a jackal L.

शयालु m. the boa snake L.