शालः
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
शालः, पुं, (शल्यते प्रशंस्यते इति । शाल + घञ् ।) मत्स्यभेदः । गजाड इति ख्यातः । प्राकारः । वृक्षविशेषः । तत्पर्य्यायः । सर्जः २ कार्ष्यः ३ अश्वकर्णकः ४ शस्यसम्बरः ५ । इत्य- मरः ॥ शङ्कुवृक्षः ६ । इति रत्नमाला ॥ नद- भेदः । इति शब्दरत्नावली ॥ शालनृपः । स तु शालिवाहनराजः । इति विश्वः ॥ वृक्षमात्रम् । इति राजनिर्घण्टः ॥ * ॥ शालो झसे धीवर एव दाश इत्युष्मभेदात्तालव्यादिः । दन्त्यादिश्च । कैवर्त्त इव बद्धराजीवोत्पलसालो वसन्तकाल आजगाम । इति वासवदत्तश्लेषात् । कैवर्त्त- पक्षे सालो मत्स्यविशेषः । वसन्तपक्षे सालस्य पुष्पं सालम् । इति भरतः ॥
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
शालः [śālḥ], 1 N. of a tree (very tall and stately), Shorea Robusta; 'शालः सर्जतरुः स्मृतः' इति शाश्वतः; शाल- निर्यासगन्धिभिः R.1.38; Śi.3.4; Ki.1.34.
A tree in general; शालप्रांशुर्महाभुजः R.1.13; Ve.4.3; घनपात्र- विदीर्णशालमूलः Ki.13.3.
An enclosure, a fence.
A kind of fish.
N. of king Śālivāhana. -Comp. -ग्रामः a kind of sacred stone said to be typical of Viṣṇu, as the Phallus is of Śiva. ˚गिरि N. of a mountain. ˚शिला the Śālagrāma stone. -जः, -निर्यासः exudation of the Śāla tree, resin; R.1.38. -पोतः a young Śāla tree.
भञ्जिका a doll, puppet, statue; Vb.1; N.2.83; रचिता तोरणशालभञ्जिकेव Bu. Ch.5.52.
a courtezan, harlot. -भञ्जी a doll, puppet. -वेष्टः the resin of the Śāla tree; cf. सालः.
सारः a superior tree.
asafoetida.