षोडशोपचार
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
षोडशोपचारः, पुं, (षोडशप्रकार उपचारः ।) षोडशप्रकारपूजाद्रव्यम् । यथा, -- “आसनं स्वागतं पाद्यमर्घ्यमाचमनीयकम् । मधुपर्काचमनस्नानवसनाभरणानि च ॥ सुगन्धिसुसनोधूपदीपनैवेद्यवन्दनम् । प्रयोजयेदर्च्चनायां उपचारांस्तु षोडश ॥” इति तन्त्रसारः ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
षोडशोपचार¦ पु॰ य॰ व॰ षोडशसङ्ख्याता उपचाराः।
“आसनं स्वागतं पाद्यमर्घ्य माचमनीयकम्। मधुपर्का॰चमप्लानं वसनाभरणानि च। गन्धपुष्प्रे धूपदीपौ नै-वेद्यं वन्दनं तथा” इत्युक्तेषु षोडशषु पूजाङ्गद्रव्येषु।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
षोडशोपचार¦ m. plu. (-रः) The sixteen ways of doing homage; they are:--“आसनं स्वागतं पाद्यमर्घमाचमनीयकम् | [Pअगे७४२-अ+ ६०] मधुपर्काचमस्नानं वसनाभरणानि च | गन्धपुष्पे धूपदीपौ नैवेद्यं वन्दनं तथा ||”
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
षोडशोपचार/ षोडशो m. pl. 16 acts of homageSee. RTL. 414 , 415.