सामग्री पर जाएँ

सत्यवान्

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

सत्यवान्, [त्] पुं, (सत्यमस्त्यस्येति । सत्य + मतुप् । मस्य वः ।) राजविशेषः । स तु सावित्री- पतिः । इति मेदिनी ॥ (अस्य नामनिरुक्ति- र्यथा, महाभारते । ३ । २९३ । १२ । “सत्यं वदत्यस्य पिता सत्यं माता प्रभाषते । ततोऽस्य ब्राह्मणाश्चक्रुर्नामैतत् सत्यवानिति ॥” अस्य विशेषवृत्तान्तस्तु तत्रैव २९२ अध्याय- मारभ्य द्रष्टव्यः ॥ * ॥ चाक्षुषमनुपुत्तविशेषः । यथा, भागवते । ४ । १३ । १६ । “स चक्षुः सुतमाकुत्यां पत्न्यां मनुमवाप ह । मनोरसूत महिषी विरजान्नड्वला सुतान् । पुरुऽ कृत्स्नमृतं द्युम्नं सत्यवन्तं मृतं व्रतम् ॥” सत्यवति त्रि ॥ (यथा, महाभारते । १३ । ७५ । ३४ । “सत्यवन्तः स्वर्गलोके मोदन्ते भरतर्षभ ॥”)

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

(I)--a son of Dyumatsena and husband of सावित्री; went to the wood, fell unconscious with head-ache while cutting fuel; the God of Death appeared on the scene; सावित्री noticed him; see सावित्री. M. २०८. १२, २१०.
(II)--a son of Manu and नड्वला. Vi. I. १३. 5.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

SATYAVĀN I : Husband of Sāvitrī who was famous for matrimonial fidelity. (For detailed story see under Sāvitrī II).


_______________________________
*1st word in left half of page 709 (+offset) in original book.

SATYAVĀN II : See under Ṛtambhara.


_______________________________
*2nd word in left half of page 709 (+offset) in original book.

SATYAVĀN III : One of the commanders of the army of the Kauravas. Mention is made about this comman- der in Mahābhārata, Udyoga Parva, Chapter 167, Verse 30.


_______________________________
*3rd word in left half of page 709 (+offset) in original book.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=सत्यवान्&oldid=439407" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्