सस्यम्

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

सस्यम्, क्ली, (सस स्वप्ने + “माच्छाससिसूभ्यो यः ।” उणा० ४ । १०९ । इति यः ।) वृक्षादीनां फलम् । यथा, -- “स्रंसनं सीसकं सस्यं स्रस्तं सास्ना च साध्व- सम् ॥” इत्युष्मविवेकात् । इत्यमरटीकायां भरतः ॥ धान्यम् । यथा, हेमचन्द्रः । “धान्यन्तु सस्यं सीत्यञ्च व्रीहिस्तम्बकरिश्च तत् ।” शस्त्रम् । गुणः । इति विश्वः ॥ तस्य प्रशंसा यथा, “जीर्णमन्नं प्रशंसीयात् भार्य्याञ्च गतयौवनाम् । रणात् प्रत्यागतं शूरं सस्यञ्च गृहमागतम् ॥” इति चाणक्यशतकम् ॥ अन्यत् शस्यशब्दे द्रष्टव्यम् ॥

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

सस्यम् [sasyam], [सस्-यत् Uṇ.4.119]

Corn, grain; (एतानि) सस्यैः पूर्णे जठरपिठरे प्राणिनां संभवन्ति Pt.5.97; see शस्य also.

Fruit or produce of any plant.

A weapon.

A good quality, merit. -Comp. -अद्, भक्षक a. granivorous. -इष्टिः f. a sacrifice made on the ripening of new grain; Ms.4.27. -पालः a. field-guarder. -प्रद a. fertile; क्षेम्यां सस्यप्रदां नित्यं पशुवृद्धिकरीमपि Ms.7.212.-मञ्जरी an ear of corn. -मारिन् a. destructive of grain. (-m.) a kind of rat or mouse. -मालिन् a. abounding in corn. -वेदः the science of agriculture. -शूकम् an awn of grain. -संवरः the Sāla tree.