सारण

विकिशब्दकोशः तः
नेविगेशन पर जाएँ खोज पर जाएँ


यन्त्रोपारोपितकोशांशः[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


सारणम्, क्ली, (सारयतीति । सृ + णिच् + ल्युः ।) गन्धभेदः । इति धरणिः ॥

सारणः, पुं, (सृ + णिच् + ल्युः ।) अतीसाररोगः । रावणमन्त्री । इति हेमचन्द्रः ॥ भद्रवला । इति धरणिः ॥ आम्रातकः । इति शब्दचन्द्रिका ॥

वाचस्पत्यम्[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


सारण¦ न॰ सृ--णिच--ल्यु।

१ गन्धद्रव्ये धरणिः।

२ अतीसा-ररोगे

३ रावणसचिवभेदे च हेमच॰।

४ भद्रबलायांधरणिः

५ आम्रातके शब्दच॰।

शब्दसागरः[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


सारण¦ m. (-णः)
1. Dysentery, diarrhœa.
2. Hog-plum, (Spondias mangi- fera.)
3. A counsellor and embassador from RA4VAN4A to RA4MA. f. (-णी)
1. A plant, (Pæderia fetida.)
2. A canal, a small river. n. (-णं) A kind of perfume. f. (-णी) Adj. Causing to grow or flow. E. सृ to go, (causal form,) ल्युट् aff.

Apte[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


सारण [sāraṇa], a. (-णी f.)

Causing to go or flow.

Cracked, split.

णः Dysentery.

The hog-plum.

Wind during the autumn.

णम् A kind of perfume.

Leading home.

Butter-milk.

Monier-Williams[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


सारण mf( ई)n. id. L.

सारण mf( ई)n. cracked , split L.

सारण mf( ई)n. having five hair-tufts on the head L.

सारण m. dysentery , diarrhoea L.

सारण m. wind during the autumn L.

सारण m. Paederia Foetida L.

सारण m. Spondias Mangifera. L.

सारण m. N. of a brother of कृष्णMBh. Hariv. Ma1rkP.

सारण m. of one of रावण's ministers (sent as ambassador to राम) R.

सारण m. ( ifc. f( आ). )producing a sound , striking a note on( loc. ) ib.

सारण m. a partic. process to which mineral substances ( esp. quicksilver) are subjected (two others being given called ऋतु-स्and प्रति-सारणा; 742785 णा-त्रयn. " the three सारणाprocesses ") Sarvad.

सारण n. leading home Das3.

सारण n. buttermilk (one fourth part of which is water) L.

सारण n. a kind of perfume L.

सारण सारणिetc. See. col. 1.

Purana index[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


(I)--a son of Vasudeva (आनकदुन्दुभि) and रोहिणी and father of सार्ष्ठि and others. फलकम्:F1:  भा. I. १४. २८; IX. २४. ४६. Br. II. ७१. १६४ and १६८, M. ४६. ११; वा. ९६. १६२;फलकम्:/F Followed वृष्णिस् to बाण's city. Was consulted by कृष्ण on the eve of attack on जरासन्ध; being on the left detachment of कृष्ण's army, defended द्वारका against शाल्व. फलकम्:F2:  भा. X. ६३. 3; [५० (v) 8], [११]; ७६. १४;फलकम्:/F Went to see the पाण्- डवस् at उपप्लाव्य, and to स्यमन्तपञ्चक for the solar eclipse. फलकम्:F3:  Ib. X. ७८. [९५ (v) 3]; ८२. 6.फलकम्:/F
(II)--a son of Devajani, an यक्ष. Br. III. 7. १३०.

Purana Encyclopedia[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


SĀRAṆA I :

1) General information. A Kṣatriya of the Yadu clan. It is stated in Mahābhārata, Ādi Parva, Chapter 218, Verse 17, that he was the son of Vasudeva by Devakī and the brother of Śrī Kṛṣṇa and Subhadrā.

2) Other details.

(i) This Sāraṇa was one of those who took the dowry to Hastināpura at the marriage of Arjuna and Subhadrā. (M.B. Ādi Parva, Chapter 220, Verse 32).

(ii) Sāraṇa shone in the court of Yudhiṣṭhira: (M.B. Sabhā Parva, Chapter 4, Verse 30).

(iii) Sāraṇa participated in the Rājasūya sacrifice of Yudhiṣṭhira. (M.B. Sabhā Parva, Chapter 34, Verse 15).

(iv) When Śrī Krṣṇa went to Hastināpura from Dvārakā to take part in the horse-sacrifice of Yudhi- ṣṭhira, Sāraṇa also accompanied him. (M.B. Aśva- medha Parva, Chapter 66, Verse 4).

(v) Sāraṇa was the foremost of those who disguised Samba the son of Jāmbavatī as a woman, and abused the hermits. (M.B. Mausala Parva, Chapter 1, Verse 15).


_______________________________
*8th word in left half of page 694 (+offset) in original book.

SĀRAṆA II : A minister of Rāvaṇa. (For details see the word Śukasāraṇas).


_______________________________
*1st word in right half of page 694 (+offset) in original book.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=सारण&oldid=440015" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्