सौध
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
सौधः, पुं, क्ली, (सुधालेपोऽस्यास्तीति । ज्योत्स्नादि- त्वादण् । (राजसदनम् । इत्यमरः । २ । २ । १० ॥ (यथा, रघुः । ८ । ९३ । “तस्य प्रसह्य हृदयं किल शोकशङ्कुः प्लक्षप्ररोह इव सौधतलं विभेद ॥”) रौप्यम् । इति राजनिर्घण्टः ॥ सुधासम्बन्धिनि, त्रि ॥ (यथा, रामायणे । २ । ८० । १९ । “प्रसादमालासंयुक्ताः सौधप्राकारसंवृताः ॥” तथाच सुश्रुते । १ । ४४ । “विरेचनानां तीक्ष्णानां पयः सौधं परं मतम् ॥”)
सौधः, पुं, दुग्धपाषाणः । इति राजनिर्घण्टः ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
सौध पुं-नपुं।
राजगृहम्
समानार्थक:सौध,राजसदन
2।2।10।1।1
सौधोऽस्त्री राजसदनमुपकार्योपकारिका। स्वस्तिकः सर्वतोभद्रो नन्द्यावर्तादयोऽपि च॥
अवयव : राज्ञां_स्त्रीगृहम्,हर्म्याद्युपरिगृहम्
स्वामी : राजा
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, अचलनिर्जीवः, स्थानम्, मानवनिर्मितिः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
सौध¦ पुं न॰ सुधया लेपनद्रव्येण रक्तम् अण्।
१ राजसदनभेदेअमरः। सुधां तद्वर्णमर्हति अण्।
२ रूप्ये न॰
३ दुग्धपाषाणे पु॰ राजनि॰।
४ सुधासम्बन्धिनि त्रि॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
सौध¦ n. (-ध)
1. A mansion, a palace.
2. Silver.
3. Opal. f. (-धी)
1. Relating to nectar.
2. Plastered. E. सुधा plaster, अण् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
सौध [saudha], a. (-धी f.) [सुधया निर्मितं रक्तं वा अण्]
Relating to, or having, nectar.
Having plaster, or plastered; प्रासादमालासंयुक्ताः सौधप्राकारसंवृताः Rām.2.8.19.
धम् A white-washed mansion, any stuccoed house; सितं सितिम्ना सुतरां मुनेर्वपुर्विसारिभिः सौधमिवाथ लम्भयन् Śi.1. 25.
Any great mansion or palace, large house; सौधवासमुटजेन विस्मृतः संचिकाय फलनिःस्पृहस्तपः R.19.2;7. 5;13.4.
Silver.
Opal. -Comp. -उत्सङ्गः the level roof of a palace.
कारः a plasterer; संमार्जितं सौधकारैश्चित्रकारैश्च चित्रितम् Mb.1.128.41.
a builder of a house. -मूर्धन्, -मौलिः the top or turret of a palace. -रोहाधिपः an architect, building supervisor; आरामाधिपतिं चैव सौधरोहाधिपं पृथक् Śukra. 2.119. -वासः a palatial building.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
सौध mfn. (fr. सुधा)having plaster or cement , plastered , stuccoed R.
सौध mfn. made of or coming from Euphoebia Antiquorum Sus3r. Pan5car.
सौध m. calcareous spar(= दुग्ध-पषाणा) L.
सौध n. (and m. g. अर्धर्चा-दि)a stuccoed mansion , any fine house , palace etc. MBh. Ka1v. etc.
सौध n. silver L.
सौध n. opal( accord. to some).
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Saudha : m. (pl.): Name of a Janapada.
Listed by Saṁjaya among the northern Janapadas (also called Deśas 6. 10. 68) of Bhāratavarṣa (ata ūrdhvaṁ janapadān nibodha) 6. 10. 37, 5; (saudhā madrā…) 6. 10. 40.
_______________________________
*3rd word in left half of page p930_mci (+offset) in original book.
Mahabharata Cultural Index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Saudha : m. (pl.): Name of a Janapada.
Listed by Saṁjaya among the northern Janapadas (also called Deśas 6. 10. 68) of Bhāratavarṣa (ata ūrdhvaṁ janapadān nibodha) 6. 10. 37, 5; (saudhā madrā…) 6. 10. 40.
_______________________________
*3rd word in left half of page p930_mci (+offset) in original book.
