स्थाविर
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्थाविरम्, क्ली, (स्थविरस्य भावः कर्म्म वा । स्थविर + “हायनान्तयुवादिभ्योऽण् ।” ५ । १ । १३० । इत्यण् ।) स्थविरत्वम् । वृद्धत्वम् । इत्यमरः । २ । ३ । ४० ॥ (यथा, महाभारते । २ । १९९ । ३ । “गार्हस्थेऽथवा बाल्ये यौवने स्थाविरेऽपि वा । यथाफलं समश्नाति तथा त्वं कथयस्व मे ॥”) तत्तु सप्ततिवर्षात् परम् यथा, -- “आ षोडशाद्भवेद्बालस्तरुणस्तत उच्यते । वृद्धः स्यात् सप्ततेरूर्द्ध्वं व्रर्षोयान् नवतेः परम् ॥” इति भरतधृतस्मृतिवचनम् ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्थाविर नपुं।
वृद्धत्वम्
समानार्थक:स्थाविर,वृद्धत्व
2।6।40।2।1
शिशुत्वं शैशवं बाल्यं तारुण्यं यौवनं समे। स्यात्स्थाविरं तु वृद्धत्वं वृद्धसंघेऽपि वार्धकम्.।
वैशिष्ट्य : वृद्धः
पदार्थ-विभागः : , सामान्यम्, अवस्था
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्थाविर¦ न॰ स्थविरस्य भावः अण्। वृद्धत्वे अमरः। तच्चसप्ततिवर्षापगमे भवति
“आषोडशात् भवेद्बालस्तरुणस्तत उच्यते। वृद्धः{??}त् सप्ततेरूर्ध्वं{??}यान्नवतेः परम्” स्मृतिः।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्थाविर¦ n. (-रं) Old oge, any time after seventy in men, and fifty in women. f. (-रा or -री) Thick, firm. E. ष्ठा to stay, (a long time,) किरच् Una4di aff., and युक् augment; or स्थविर-अण् |
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्थाविर [sthāvira], a. (-रा or -री f.) Thick firm. -रम् Old age (commencing after seventy); (वृद्धः स्थात्सप्ततेरूर्ध्वं वर्षीयान् नवतेः परम्); गार्हस्थ्ये$प्यथवा बाल्ये यौवने स्थाविरे$पि वा Mb. 3.2.3. स्थिकः, (-क्कः) The buttocks; L. D. B.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्थाविर See. p. 1265 , col. 3.
स्थाविर etc. See. col. 3.
स्थाविर n. (fr. स्थविर)old age (described as commencing at seventy in men and fifty in women , and ending at ninety , after which period a man is called वर्षीयस्) La1t2y. MBh. etc.
स्थाविर mfn. ( v.l. for स्थविर)old , senile MBh. Hit.
