स्मार्त्त

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

स्मार्त्तम्, क्ली, (स्मृतेरिदम् । स्मृति + अण् ।) स्मृतिशास्त्रोक्तकर्म्म । यथा, -- “श्रीतं कर्म्म स्वयं कुर्य्यादन्योऽपि स्मार्त्तमाच- रेत् । अशक्तौ श्रौतमप्यन्यः कुर्य्यादाचारमन्ततः ॥” इति तिथ्यादितत्त्वम् ॥ अपि च । “श्रुतिस्मृतिविरोधे तु श्रुतिरेव गरीयसी । अविरोधे सदा कार्य्यं स्मार्त्तं वैदिकवत् सता ॥” इति श्राद्धतत्त्वम् ॥

स्मार्त्तः, त्रि, (स्मृतेरिदमिति । अण् ।) स्मृति- सम्बन्धीयः । (यथा, मनुः । १ । १०८ । “आचारः परमो धर्म्मः श्रुत्युक्तः स्मार्त्त एव च । तस्मादस्मिन् सदा युक्तो नित्यं स्यादात्मवान् द्विजः ॥”) स्मृतिशास्त्रव्यवसायी । स्मृतिशब्दात् ष्णप्रत्ययेन निष्पन्नः ॥

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

स्मार्त्त¦ त्रि॰ स्मृतौ विहितः, स्मृतिं वेत्त्यधीते वा अण्।

१ स्मृतिविहिते दानादो
“अन्योऽपि स्मार्त्तमाचरेत्” इति
“स्मार्त्तं वैदिकवत् चरेत्” च स्मृतिः।

२ स्मृतिशास्त्राभिज्ञे च

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

स्मार्त्त¦ mfn. (-र्त्तः-र्त्ती-र्त्तं)
1. Legal, canonical, according to the doctrines of the Smritis or inspired codes of law.
2. Following or professing the doctrine of the law-books.
3. Memorial, relating to memory.
4. Within memory, what may be remembered. m. (-र्त्तः)
1. A Bra4hman following the revealed law.
2. One who knows the tra- ditional law.
3. Name of a peculiar sect. E. स्मृति law collectively, and अण् aff. of reference, &c.