स्यन्द्
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्यन्द् (ऊ) स्यन्दू¦ r. 1st cl. (स्यन्दते)
1. To sprinkle, to drop, to ooze or distil.
2. To go.
3. To run, to flee. With अनु prefixed, अनुष्यन्दते or अनुस्यन्दते to drop, &c. With अभि,
1. To rain out.
2. To be melted. With नि, To flow; the sibilant being optionally changed after this and other prepositions.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्यन्द् [syand], 1 Ā. (स्यन्दते, सस्यन्दे, अस्यदत्-अस्यन्त्त-अस्यन्दिष्ट, स्यन्त्स्यति-ते, स्यन्दिष्यते, स्यन्दितुं-स्यन्त्तुम्, स्यन्नः; desid. सिस्य- न्दिषते, सिस्यन्त्सति-ते; the स् of स्यन्द् is changed to ष् after a preposition ending in इ or उ)
To ooze, trickle, drop, drip, distil, flow; अयि दलदरविन्द स्यन्दमानं मरन्दं तव किमपि लिहन्तो मञ्जु गुञ्जन्तु भृङ्गाः Bv.1.5; Mu.3.7.
To shed, pour forth; स्यन्देते हि दिवा रुक्मं रात्रौ च द्विजसत्तम Mb.14.57.25.
To run, flee.
Appear, occur; स्यन्दन्ति चाप्यनिष्टानि गात्रं सीदति चाप्युत Mb.7.72.4.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्यन्द् (or स्यद्; often confounded with स्पन्द्) cl.1 A1. ( Dha1tup. xviii , 22 ) स्यन्दते( ep. and mc. also ति; pf. सिष्यन्द, सिष्यदुःAV. Br. ; सस्यन्दे, दिरेGr. ; aor. 2. 3. sg. -अस्यान्RV. ; अस्यन्दिष्ट, अस्यन्त्त, अस्यदत्Gr. ; fut. स्यन्त्ता, स्यन्दिताib. ; स्यन्त्स्यतिBr. ; स्यन्दिष्यते, स्यन्त्स्यतेGr. ; inf. स्यदेRV. ; स्यन्त्तुम्Br. ; ind.p. स्यन्त्त्वा, स्यत्त्वा, -स्यद्यib. ; स्यन्दित्वाGr. ) , to move or flow on rapidly , flow , stream , run , drive (in a carriage) , rush , hasten , speed RV. etc. ; to discharge liquid , trickle , ooze , drip , sprinkle , pour forth( acc. ) MBh. Hariv. etc. ; to issue from( abl. ) Bhat2t2. : Caus. स्यन्दयति( aor. असिष्यदत्; Ved. inf. स्यन्दयाध्यै) , to stream , flow , run RV. Br. etc. ; to cause to flow or run Pa1n2. 1-3 , 86 Sch. : Desid. सिस्यन्दिषते, सिस्यन्त्सते, सिस्यन्त्सतिGr. : Intens. See. अच्छा-स्यन्द्, under 3. अच्छ, and next.