स्वातन्त्र्य
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्वातन्त्र्यम्, क्ली, (स्वतन्त्रस्य भावः । स्वतन्त्र + ष्यञ् ।) स्वतन्त्रस्य भावः । यथा, -- “पिता रक्षति कौमारे भर्त्ता रक्षति यौवने । पुत्त्रश्च स्थविरे रक्षेत् न स्त्री स्वातन्त्र्यमर्हति ॥” इत्युद्वाहतत्त्वम् ॥ “सौदायिके सदा स्त्रीणां स्वातन्त्र्यं परि- कीर्त्तितम् ।” इति दायतत्त्वञ्च ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्वातन्त्र्य¦ न॰ स्वतन्त्रस्य भावः ष्यञ्।
१ स्वाधीनत्वे
२ परा-नधानत्वे। व्या॰ उक्ते इतरव्यापारानधीनव्यापारवत्त्व-रूपे कर्तृत्वे कर्तृशब्दे
१७
१६ पृ॰ दृश्यम्।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्वातन्त्र्य¦ n. (-न्त्र्यं) Wilfulness, independence. E. स्वतन्त्र self-willed, ष्यञ् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्वातन्त्र्यम् [svātantryam], [स्वतन्त्रस्य भावः ष्यञ्]
Freedom of will, independence; न स्त्री स्वातन्त्र्यमर्हति Ms.9.3; न स्वातन्त्र्यं क्वचित् स्त्रियाः Y.1.85.
(In phil.) Free will.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
स्वातन्त्र्य n. (fr. स्व-तन्त्र)the following one's own will , freedom of the will , independence( आत्and एन, " by one's own will , of one's own free choice , voluntarily , freely ") La1t2y. MaitrUp. MBh. etc.
