हारीतः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

हारीतः, पुं, पक्षिभेदः । (अस्य लक्षणं गुणाश्च । “हारीतो रक्तपित्तः स्याद्धरितोऽपि स कथ्यते ।” हारीतो हारील इति लोके । “हारीतो रूक्ष उष्णश्च रक्तपित्तकफापहः । स्वेदस्वरकरः प्रोक्तः ईषद्वातकरश्च सः ॥” इति भावप्रकाशस्य पूर्ब्बखण्डे द्वितीये भागे ॥ आयुर्व्वेद कर्त्तरि च । यथा, -- “अग्निवेशश्च भेलश्च जतृकर्णः पराशरः । हारीतः क्षारपाणिश्च जगृहुस्तन्मुर्नेवचः ॥” इति चरके सूत्रस्थाने प्रथमेऽघ्याये ॥) मुनिभेदः । स च धर्म्मशास्त्रकर्त्ता । (यथा, याज्ञवल्क्यः । १ । ४ । “मन्वत्रिविष्णुहारीतयाज्ञवल्क्योशनोऽङ्गिराः । यमापस्तम्बसम्बर्त्ताः कात्यायनबहस्पती ॥ पराशरव्यासशङ्खलिखिता दक्षगौतमौ । शातातपो वशिष्ठश्च धर्म्मशास्त्रप्रयोजकाः ॥” अयञ्च पौराणिक आसीत् । यथा, भागवते । १२ । ७ । ५ । “त्रय्यारुणिः कश्यपश्च सावर्णिरकृतव्रणः । वैशम्पायनहारीतौ षड् वै पौराणिका इमे ॥”) कैतवः । इति मेदिनी ॥

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

हारीतः [hārītḥ], 1 A kind of pigeon; मारीचोद्भ्रान्तहारीता मलयाद्रेरुपत्यकाः R.4.46.

A rogue, cheat.

N. of a writer of a Smṛiti or code of laws; Y.1.4.