हाटकम्
संस्कृतम्
[सम्पाद्यताम्]- हाटकम्, स्वर्णम्, हेमन्, कनकम्, काञ्चनम्, जातरूपम्, हिरण्यम्, सुरार्हम्, अग्निबीजम्, अग्निविर्यम्, अग्निसिखम्, अग्निभम्, अमृतम्, अरुणम्, अर्जुनम्, आग्नेयम्, आपिञ्जरम्, उज्ज्वलम्, उज्ज्वलनम्, औजसम्, कर्चूरम्, कर्बुरम्, कार्तस्वरम्, केसरम्, कृशनम्, कुसुम्भम्, गाङ्गेयम्, गारुडम्, गैरिकम्, गौरम्, चामीकरम्, चन्द्रम्, चारुचारम्, जाम्बवम्, तपनीयकम्, तामरसम्, तापनम्, तिरीटम्, दिप्तकम्, दीप्तम्, द्रव्यम्, नारजीवनम्, पिञ्जानम्, पिञ्जरम्, पीतम्, पुरटम्, पुरुदम्, भद्रम्, भर्मम्, भास्करम्, भस्मकम्, भूत्तमम्, मङ्गल्यम्, महाधनम्, महारजनम्, महारजतम्, मनोहरम्, रजतम्, रक्तवर्णम्, रत्नवरम्, लोभनम्, लोहवरम्, रिक्थम्।
नाम
[सम्पाद्यताम्]लिङ्ग्म्-
[सम्पाद्यताम्]| एकवचनम् | द्विवचनम् | बहुवचनम् | |
|---|---|---|---|
| प्रथमा विभक्तिः | अजा | अजे | अजाः |
| सम्बोधनप्रथमा | अजे | अजे | अजाः |
| द्वितीया विभक्तिः | अजाम् | अजे | अजाः |
| तृतीया विभक्तिः | अजया | अजाभ्याम् | अजाभिः |
| चतुर्थी विभक्तिः | अजायै | अजाभ्याम् | अजाभ्यः |
| पञ्चमी विभक्तिः | अजायाः | अजाभ्याम् | अजाभ्यः |
| षष्ठी विभक्तिः | अजायाः | अजयोः | अजानाम् |
| सप्तमी विभक्तिः | अजायाम् | अजयोः | अजासु |
अनुवादाः
[सम्पाद्यताम्]कोशप्रामाण्यम्
[सम्पाद्यताम्]यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
हाटकम्, क्ली, (हटति शोभते इति । हट दीप्तौ + ण्वुल् ।) स्वर्णम् (यथा, माघे । १३ । ६३ । “नवहाटकेष्टकचितं ददर्श सं क्षितिपस्य वस्त्यमथ तत्र संसदि ॥” अस्य पर्य्यायो यथा, -- “स्वर्णं सुवर्णं कनकं हिरण्यं हेम हाटकम् । तपनीयञ्च गाङ्गेयं कलधौतञ्च काञ्चनम् ॥ चामीकरं शातकुम्भं तथा कार्त्तस्वरञ्च तत् । जाम्बुनदं जातरूपं महाराजत इत्यपि ॥” इति भावप्रकाशस्य पूर्ब्बखण्डे प्रथमे भागे ॥ हाटकपरिमितः । “जातरूपेभ्यः परिमाणे ।” ४ । ३ । १५३ । इति अण् ॥) धुस्तूरः । इत्य- मरः । २ । ९ । ९४ ॥ स्वर्णनिर्म्मिते, त्रि ॥
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
HĀṬAKA (M) I : A region to the north of the Himā- layas, where the guhyakas lived. Arjuna, during his triumphal tour in the north made the guhyakas his allies. (Sabhā Parva, Chapter 28, Verse 3).
_______________________________
*12th word in left half of page 311 (+offset) in original book.
HĀṬAKAM II : A drink (rasāyana). Those who live in Atala a section of Pātāla drink this tonic. (See Pātāla).
_______________________________
*13th word in left half of page 311 (+offset) in original book.