पिशाच

Wiktionary तः
अत्र गम्यताम् : सञ्चरणम्, अन्वेषणम्


यन्त्रोपारोपितकोशांशः[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


पिशाचः, पुं, (पिशितं मांसमश्नातीति । पिशित + अश + “कर्म्मण्यण् ।” ३ । २ । १ । इति अण् । ततः “पृषोदरादीनि यथोपदिष्टम् ।” ६ । ३ । १०९ । इति शितभागस्य लोपः अशभागस्य शाचादेशः ।) देवयोनिविशेषः । इत्यमरः । १ । १ । ११ ॥ पिचाश इति भाषा ॥ (यथा, मनौ । १ । ३७ । “यक्षरक्षःपिशाचांश्च गन्धर्व्वाप्सरसोऽसुरान् ॥” “यक्षो वैश्रवणस्तदनुचराश्च । रक्षांसि रावणा- दीनि । पिशाचास्तेभ्योऽपकृष्टा अशुचिमरुदेश- निवासिनः ।” इति तट्टीकायां कुल्लूकभट्टः ॥) तस्य लोको यथा, -- “अन्तरीक्षचरा ये च भूतप्रेतपिशाचकाः । वर्जयित्वा रुद्रगणांस्ते तत्रैव चरन्ति हि ॥ नोर्द्ध्वं विक्रमणे शक्तिस्तेषां सम्भृतपाप्मनाम् । अत ऊर्द्ध्वं हि विप्रेन्द्र ! राक्षसा ये कृतैनसः । ते तु सूर्य्यादधः सर्व्वे विहरन्त्यूर्द्ध्ववर्जिताः ॥” इति पाद्मे स्वर्गखण्डे १५ अध्यायः ॥ प्रेतः । यथा, शुद्धितत्त्वे । “अशौचान्ताद्द्वितीयेऽह्नि यस्य नोत्सृज्यते वृषः । पिशाचत्वं भवेत्तस्य दत्तैः श्राद्धशतैरपि ॥”

अमरकोशः[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


पिशाच पुं।

देवयोनिः

समानार्थक:विद्याधर,अप्सरस्,यक्ष,रक्ष,गन्धर्व,किन्नर,पिशाच,गुह्यक,सिद्ध,भूत

1।1।11।2।1

विद्याधराप्सरोयक्षरक्षोगन्धर्व किन्नराः। पिशाचो गुह्यकः सिद्धो भूतोऽमी देवयोनयः॥

 : अप्सरस्, हाहानामदेवगायकः, हूहूनामदेवगायकः, देवगायकः, राक्षसः, किन्नरः

पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, आत्मा, देवयोनिः

वाचस्पत्यम्[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


पिशाच¦ पु॰ पिशितमाचामति आ + चम--बा॰ ड पृषो॰।

१ देवयोनिभेदे

२ प्रेते च अमरः
“अन्तरीक्षचरा ये चभूतप्रेत पिशाचकाः। वर्जयित्वा रुद्रनणांस्ते तत्रैवचरन्ति हि। नोर्द्ध्वं विक्रमणे शक्तिस्तेषां सम्भृतया-व्मनाम्। अत ऊर्द्ध्वं हि विप्रेन्द्र! राक्षसा ये कृतै-नसः। ते तु सूर्य्यादधः सर्वे विहरन्त्यूर्द्धवर्जिताः” इतिपाद्मे खर्गखण्डे

१५ अ॰। प्रेते यथा
“अशौचान्ताद्वि-तीयेऽह्नि यस्य नोत्सृज्यत वृषः। पिशाचत्वं भवेत्तस्यदचैः श्राद्धशतैरपि” शु॰ त॰। तन्निवारणे कुशलःआकर्षा॰ कन्। पिशाचक तन्निबारणकुलमे त्रि॰ स्वार्थेपर्श्वा॰ अण्। पैशाच तदर्थे पिशाच इव{??}कै--क। पिशाचतुल्ये यक्षगुह्यकादौ।

शब्दसागरः[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


पिशाच¦ m. (-चः) A goblin, a fiend, a malevolent being something between an infernal imp and a ghost, but always described as fierce and malignant. f. (-ची) A female imp, a she-demon. E. पिश for पिशित flesh, and अश् to eat, aff. अण्, deriv. irr.; According to Va4chaspatya:--पिशितमाचामति आ + चम-बा-ड० पृषो० | also with कन् added, पिशाचक, पिशाचिका।

Apte[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


पिशाचः [piśācḥ], [पिशितमाचामति, आ + चम् बा˚ ड पृषो˚] A fiend, goblin, devil, spirit, malevolent being; नन्वाश्वासितः पिशाचो$पि भोजनेन V.2; Ms.1.37;12.44. -Comp. -आलयः phosphorescence. -चर्या the practice of पिशाचs-द्रुः a kind of tree. -बाधा, -संचारः demoniacal possession. -भाषा 'the language of devils', a gibberish or corruption of Sanskrit, one of the lowest Prākṛita dialects used in plays.

सभम् an assemblage of fiends.

pandemonium, the hall of their assembly.

Monier-Williams[सम्पाद्यताम्]

Attention yellow.png

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।


पिशाच m. ( ifc. f( आ). )N. of a class of demons (possibly so called either from their fondness for flesh [ पिशfor पिशित] or from their yellowish appearance ; they were perhaps originally a personification of the ignis fatuus ; they are mentioned in the वेदalong with असुरs and राक्षसs See. also Mn. xii , 44 ; in later times they are the children of क्रोधाSee. IW. 276 )

पिशाच m. a fiend , ogre , demon , imp , malevolent or devilish being AV. etc. ( ifc. " a devil of a - " Ka1d. )

पिशाच m. N. of a रक्षस्R.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=पिशाच&oldid=302576" इत्यस्माद् पुनः प्राप्तिः